Skip to Content

የኢ.ፌ.ዴ.ሪ ፕሬዝደንት ዶ/ር ሙላቱ ተሾመ የሳይንስና ቴክኖሎጂ ሚኒስቴርን ጎበኙ።

20 ትውልድ ምርት የሚሰጠው የማሽላ/sorghum ምርምር ቀጣይ አመት አርሶ አደሩ እጅ ይገባል፡፡

ከ35 በላይ የአፍሪካ ሀገራት የተውጣጡ አንድ መቶ ወጣት ሴቶች የሳይንስና ቴክኖሎጂ ሚኒስቴርን ጎብኝተዋል።

Sophia the robot meets Ethiopian PM HE Dr. Abiy Ahmed

Kaledawit Esmelealem who won the Designed in Ethiopia competition 2018.

The newly appointed deputy minister H.E W/ro Efrah Ali Musa

Latest News


የኢ.ፌ.ዴ.ሪ ፕሬዝደንት ዶ/ር ሙላቱ ተሾመ የሳይንስና ቴክኖሎጂ ሚኒስቴርን ጎብኝተዋል::

27/07/2018
ኢትዮጵያ ቴክኖሎጂ አፍላቂ ወጣቶች እንዲኖሯት ሳይንስና ቴክኖሎጂ ሚኒስቴር የጀመራቸውን እንቅስቃሴዎች አጠናክሮ መቀጠል አለበት አሉ የኢ.ፌ.ዴ.ሪ ፕሬዝደንት ዶ/ር ሙላቱ ተሾመ፡፡

በኢትዮጵያ የተነደፈ (Designed in Ethiopia) ፕሮግራም

04/07/2018
በሳይንስና ቴክኖሎጂ ሚኒስቴር የተዘጋጀው በኢትዮጵያ የተነደፈ(designed in Ethiopia) የኤሌክትሮኒክስ እቃዎች ንድፍ ውድድር አሸናፊዎች ውስጥ 5ቱ በምክትል ጠቅላይ ሚኒስትሩ እውቅና ተሰጥቷቸዋል። እነዚህ የንድፍ ስራዎች በቅርቡ በቻይና ሺንዘን ተመርተው ወደ ገበያ ይገባሉ።

ኢትዮጵያና ቻይና በኢንፎርሜሽን ቴክኖሎጂ፣ በሰው ሃይል ግንባታ፣ በግብርናና በሌሎች መስኮች ያላቸውን ግንኙነት አጠናክረው ለማስቀጠል ተስማሙ።

04/07/2018
በመድረኩ ላይ በበትረ ሳይንስ ኢትዮጵያ የትምህርት እድል ፕሮግራም ቻይና የኢትዮጵያ ተማሪዎችን ተቀብላ ለማስተናገድ ዝግጁ መሆኗን ከቻይና የተለያዩ ተቋማት የተውጣጡ ተወካዮች አረጋግጠዋል።

20 ትውልድ ምርት የሚሰጠው የማሽላ ምርምር ቀጣይ አመት አርሶ አደሩ እጅ ይገባል፡፡

04/07/2018
በሳይንስና ቴክኖሎጂ ሚኒስቴር ከሚደገፉት ጥናትና ምርምሮች ውስጥ አንዱ የሆነው አንድ ግዜ ተዘርቶ በአመት ከ2 እስከ 3 ግዜ ምርት እየሰጠ ዳግም ሳይታረስ በአማካይ ከ5 እስከ 7 አመት ምርት መስጠት የሚችለው የማሽላ ምርምር በቀጣይ አመት ለአርሶ አደሩ ይሰራጫል፡፡

የምልስ-ምህንድስና (Reverse Engineering) ትግበራዎች ተጠናክረው እንደሚቀጥሉ የሳይንስና ቴክሎጂ ሚኒስቴር አስታወቀ::

29/05/2018
ከነባሩ የምህንድስና አሰራር ጎን ለጎን የምልስ-ምህንድስና (Reverse Engineering) ተግባራዊ መደረግ እንደሚገባው በኢትዮጵያ ባዮቴከኖሎጂ ኢንሰቲቱውት የ መጻዒ-ቴክኖሎጂዎች ማእከል ከ ባህር-ዳር ዩኒቨርሲቲ ቴክሎጂ ኢኒስቲቲውት ጋር ባዘጋጁት የጋር ወርክሾፕ ላይ ተገልጿል፡፡

የህዝብ ተወካዮች ምክር ቤት የሳይንስና ቴክኖሎጂ ሚኒስቴር የጤና፣ ግብርናና የትምህርት ዘርፉ በቴክኖሎጂ እንዲደገፍ እያደረገ ያለውን ጥረት አጠናክሮ እንዲቀጥል አሳሰበ፡፡

24/05/2018
የሳይንስና ቴክኖሎጂ ሚኒስቴር የ2010 ዓ.ም የ9 ወር የእቅድ አፈፃፀሙን ለህዝብ ተወካዮች ምክር ቤት አቅርቧል፡፡

የሳይንስና ቴክኖሎጂ ሚኒስቴር ችግር ፈቺ የቴክኖሎጂ ሃሳቦችና ስራዎች ወደ ትግበራ እንዲገቡ ድጋፍ ማድረጉን ይቀጥላል።

24/05/2018
የሳይንስና ቴክኖሎጂ ሚኒስቴር፣ ሲነርጂ ሃበሻ ሚዲያና ኮሙኒኬሽን እና ጂ አይ ዜድ በጋራ ያዘጋጁት ቴክኖቬሽን ኢትዮጵያ በተባለ ፕሮግራም የታዳጊ ሴት ተማሪዎች የሞባይል መተግበሪያ ውድድር ተካሂዷል።

በጥቁር አንበሳ ሆስፒታል የሚተገበረው የተቀናጀ ዲጂታል የህክምና አስተዳደር አገልግሎት በሀገራችን ወጣት ባለሙያዎች ዲዛይን በተደረገ ታብሌት ታግዞ ስራ ላይ ይውላል፡፡

05/05/2018
የሳይንስና ቴክኖሎጂ ሚኒስቴር በጥቁር አንበሳ ሆስፒታል የዘረጋውን የተቀናጀ ዲጂታል የህክምና አስተዳደር አገልግሎት አስመረቆ ለሆስፒታሉ አስረከቧል፡፡

የመጀመሪያዎቹ የብሎክቼን አበልፃጊ /developers/ ሰልጣኞች ሴቶች ብቻ ይሆናሉ፡፡

04/05/2018
የሳይንስና ቴክኖሎጂ ሚኒስቴር እና የብሪታንያው IOHK ተቋም የብሎክ ቼን ቴክኖሎጂን ስራ ላይ ለማዋልና አብሮ ለመስራት የሚያስችላቸውን ስምምነት ተፈራረሙ፡፡

የሳይንስና ቴክኖሎጂ ሚኒስቴር ከእስራኤሉ ሚካኤል ኢንተርናሽናል ጋር የሰው ሃይል አቅም ግንባታ ላይ አብሮ ለመስራት የሚያስችለውን ስምምነት ተፈራረመ

04/05/2018
ስምምነቱን የሳይንስና ቴክኖሎጂ ሚኒስቴር የምርምርና ቴክኖሎጂ ዘርፍ ሚኒስትር ዴኤታ ዶ/ር ሹመቴ ይግዛውና የሚካኤል ኢንተርናሽናል የአፍሪካ ጉዳዮች ሊቀመንበር ሞሼ ኢኒዲግ ተፈራርመዋል፡፡

Message from the Minister Message from the Minister

Message from the Minister

H.E. Dr.-Ing. Getahun Mekuria Kuma has been appointed as the new Minister for Science and Technology beginning the 1st of November 2016. The appointment is part of Prime Minister Hailemariam Desalegn's cabinet reshuffle that came in the first week of November.

H.E. Dr.-Ing. Getahun has served the Ministry for the past two years as State Minister and Director General. Previously, H.E. Dr.-Ing. Getahun worked for the Addis Ababa Institute of Technology of Addis Ababa University in different academic and management capacities. He earned his BSc and MSc degrees in Electrical Engineering from Addis Ababa University. He completed his PhD degree in the same field at the University of Duisburg-Essen, Germany. The appointment of H.E. Dr.-Ing. Getahun as the Minister for Science and Technology is expected to galvanize the transformation process that the Ministry has already embarked on.

 

Back

ፈጥነዉ የሚደርሱና ድርቅን መቋቋም የሚችሉ የማሽላ ዝሪያዎችን ማፍለቅ

1. ርዕስ፡- ፈጥነዉ የሚደርሱና ድርቅን መቋቋም የሚችሉ የማሽላ ዝሪያዎችን ማፍለቅ

ተቋም፡ የኢትዮጵያ ግብርና ምርምር ኢንስቲትዩት/መልካሳ ግብርና ምርምር ማዕከል/

ቡድን፡ የማሽላ ምርምር ቡድን

የምርምሩ አጭር መግለጫ

ማሽላ በአገራችን ለምግብነት ከሚሰጠው አገልገሎት በተጨማሪ ለእንስሳ መኖነት እና ለማገዶ በሚሰጠው አገለልግሎት ይታወቃል፡፡ በአብዛኛው ዝናብ አጠር በሆኑ ቆላማ ቦታዎች የሚበቅል ሲሆን ሀገር በቀል ሰብል ከመሆኑ የተነሳ አርሶ አደሩ ባህላዊ የአመራረት ዘዴዎችን በስፋት በመጠቀም ያመርታል፡፡ ምንም እንኳን ይህ ሰብል በተፈጥሮው ድርቅን የሚቋቋም ሰብል ቢሆንም አርሶ አደሩ የሚጠቀምባቸው ምርቶች  ለመድረስ ረጅም ጊዜ የሚወስድና በከፍተኛ ደረጃ በድርቅ የሚጠቃ ነው፡፡ ይሁንና በአየር መዛባት ምክንያት በተደጋጋሚ እየተከሰተ ያለው የዝናብ እጥረት በባህላዊ መንገድ ማሽላን ለማምረት ከማይቻልበት ደረጃ ላይ እያደረሰው ይገኛል፡፡ ለዚህም በ2007ዓ.ም በአብዛኛው የማሽላ አብቃይ በሆኑ አካባቢዎች ተከስቶ የነበረው ድርቅ ያስከተለው ጉዳት ማሳያ ሊሆን ይችላል፡፡

      የምርምሩ መነሻ ሀሳብ

  በአገር አቀፍ ደረጃ በአየር መዛባት ምክንያት እየተፈጠረ ያለው ድርቅ ከፍተኛ የሰብል ምርት መቀነስን በማስከተል ላይ ይገኛል፡፡ ይህንን ችግር ለመቋቋም በአርሶ አደሩ ተመራጭ የሆኑትን ዝርያዎች በማሻሻል እና በአጭር ጊዜ የሚደርሱ እና ድርቅን መቋቋም የሚችሉ ዝርያዎችን ለማመንጨት በኢትዮጵያ ግብርና ምርምር ኢንስቲትዩት የብሄራዊ ማሽላ ምርምር ፕሮግራም ከተለያዩ አጋር ማዕከላት እና ዩኒቨርሲቲዎች ጋር በመሆን የምርምር ሥራዎች ለረጅም ዓመታት ተሰርቷል፡፡     በዚህም በ2008 ዓ.ም የተለቀቀው መልካም (WSV 387) የተባለው ዝርያ በአርሶ አደሩ እንዲሁም በተጠቃሚው ዘንድ ተመራጭ ባህርያት ስላሉት ከፍተኛ ተቀባይነትን እያገኘ ያለ ዝርያ ነው፡፡ ይህ ዝርያ በአማካይ 120 እስከ 130 ቀናት ውስጥ ለምርት የሚደርስ ሲሆን፤ ከሚሰጠው ከፍተኛ ምርት በተጨማሪ ያለው ተረፈ ምርት ለእንስሳት መኖነት ተመራጭ አድርጎታል፡፡

     የምርምር ውጤቱና ፋይዳ

  አገራችን እያደረገችው ያለውን በምግብ ሰብል ራስን የመቻል ጥረት በከፍተኛ ሁኔታ የሚያግዝ ነው፡፡ በአገር ደረጃ የማሽላ ምርታማነት 23 ኩንታል በሄክታር ነው፡፡ነገርግን በአብዛኛው ዝናብ አጠር ለሆኑ አካባቢዎች የተለቀቁ ዝርያዎች እስከ 50 ኩንታል በሄክታር የሚሰጡ ሲሆን፤ መልካም የተባለው ዝርያ እሰከ 58 ኩንታል ምርት የመስጠት አቅም አለው፡፡ ይህኛዉ ዝርያ ከማወዳደሪያ ዝርያው የ17% የምርት ብልጫ ያለው ሲሆን፡ በሚሰጠው ተረፈ ምርት መጠን እና ለምግብ (እንጀራ) ዝግጅት ያለው ጥራት ተመራጭ ያደርገዋል፡፡ ዝርያው ፈጥኖ የሚደርስ በመሆኑ በሰብል ዘመኑ ሁለት ጊዜ (Bimodal) ዝናብ ለሚያገኙ አካባቢዎች አፈራርቆ በመዝራት ከፍተኛ ምርት ማግኘት አስችሏል፡፡

የምርምሩ ተደራሽነት

የተሻሻሉ የማሽላ ዝርያዎችን እና የአመራረት ዘዴ ዝናብ አጠር በሆነ ቆላማ ስነ ምህዳር ላይ ተስማሚና ውጤታማ ናቸው፡፡ በተለይምመልካምና ሌሎች የተሻሻሉ ዝርያዎችን የማስተዋወቅና ማስፋፋት ሥራ በሰሜን ምዕራብ እና ደቡብ ትግራይ፣ በሰሜን እና ደቡብ ወሎ፣በሰሜን ሸዋ፤ በምስራቅና ምዕራብ ሐረርጌ በመከናወን ላይ ይገኛል፡፡ በተለይ ከድርቁ መከሰት መደጋገም ጋር ተያይዞ የነኚህ ዝርያዎችተፈላጊነት ከጊዜ ወደ ጊዜ እየጨመረ መጥቷል፡፡ በ 2007 ዓ.ም የተሻሻሉ ዝርያዎችን ከውሃ እቀባ ሥራ ጋር በማስተባበር ምርት ማግኘትእንደሚቻል በሚኤሶ አካባቢ የተሰሩ ሥራዎች አሳይተዋል፡፡

 

2.   የምርምሩ ርዕስ፡- ማህበረሰብ አቀፍ የመንዝ በግ ዝርያ ምርምር

   ተቋም፡-የደብረ-ብርሃን ግብርና ምርምር ማዕከል

 የምርምር ቡድኑ ስያሜ፡-እነ ዶ/ር ሰለሞን ግዛው

          ምርምሩ ውጤት ተደራሽነት

  • ስራው በዋናነት በተተገበረበት በመንዝ ወረዳዎች በመንዝ ጌራ ወረዳ ሁለት ቀበሌዎች ፣በሞላሌ ወረዳ አንድ ቀበሌ በእያንዳንዱ 50 የሚሆኑ የተደራጁ አርሶአደሮች ተጠቃሚ በመሆን ላይ ናቸው፡፡
  • የበጎች እድገት ተሻሽሏል፣አርሶ አደሮች የተሻሻለ የበጎች አያያዝን ተግብረዋል፡፡
  • ስራው በተለያዩ የሀገሪቱ ክልሎችና ኢንስቲትዩቶች ዋነኛ የዝርያ ማሻሻያ ስልትና አሰራር ሆኖ በመተግበር ላይ ይገኛል፡፡

          የምርምሩ ውጤት ፋይዳ

  • ስራው አነስተኛ አርሶ አደሮች የበግና ፍየል ምርታማነታቸውን በማሻሻል  ተጠቃሚነታቸውን በእጅጉ ያግዛል፡፡
  • የምርምር ስራው እስካሁን አዳጋች የነበረውን የሀገረ-ሰብ ዝርያን በመረጣ የማሻሻል ስራውን እውን ሊያደርግ የሚችል ነው ፡፡
  • ለአካባቢያቸው ተስማሚ የሆኑ የሀገረ-ሰብ ዝርያዎችን በመረጣ ማሻሻል አርሶ አደሮቹ ወደው ስለሚጠብቋቸው / custodians of the indigenous breeds/ ሊከሰት የሚችለውን የአየር መዛባት  /climate change / የመቋቋሚያ አንዱና ዋናው ስልት ነው፡፡

የፕሮግራሙ ዲዛይን ከዝርያ ማሻሻሉ በተጨማሪ አነስተኛ አ/አደሮች በየግላቸው ሊተገብሩት የማይችሉትን የተሻሻለ የእርባታ አሰራር በመተግበር ሊተገበሩ ያስችላቸዋል (ለምሳሌ የበሽታ ቁጥጥር፣በማህበሩ በኩል የተሻሻለ የግብይት ተደራሽነት

 


Weekly Visitor Status Weekly Visitor Status

// ]]>